HİKAYE
Yaşanmış veya tasarlanmış bir olayı, bir durumu;
yer, kişi ve zaman belirterek anlatan kısa yazılara hikaye
( öykü ) denir. Genellikle romandan kısa olurlar, dar bir zamanı kapsarlar,
kişileri romana göre daha azdır, anlatılanları tek ve sınırlıdır ve olayla
ilgili yer ve zaman belirtirler. Serim düğüm ve çözüm denilen üç bölümden oluşurlar.Olayı sürükleyen bir kişi(öykünün kahramanı)
vardır. Hikaye kısalığı ve kurgusuyla masala,
kişilerin nitelendirilmesi, eylemin işlenişi ve canlandırılmasıyla da romana
yaklaşır. Hikayenin kısalığı yapısal olarak, kişinin
niteliğiyle geliştiği eylem arasındaki sıkı bağdan kaynaklanır. Hikayenin çerçevesi, çoğu kez anlatıcının durumunu
belirterek çizilir. Hikayeler de iki bölümde incelenmelidir.
1-Kısa hikayeler
2-Uzun hikayeler
Kısa Hikayeler
(öyküler): Kısa öykülerin olay kahramanları sınırlıdır. Birkaç kişiyi geçmez.
Olay örgüsü çok kısadır ve etkileyici olmak zorundadır. Tek bir konu üzerinde
durulur.
Uzun Hikayeler:
Öykülerden biraz farlıdırlar. Birkaç bölüm halinde yazılabilirler. Olay
kahramanları daha fazla olabilir. Birkaç olayın iç içe geçmesinden oluşabilir.
Roman kadar karmaşık değildir, öykü gibi de basit ve kısa değildir.
Hikayede anlatış tarzı çok önemlidir. Hikayeyi
anlatan kişi ya birinci tekil kişi yani ben ya da üçüncü tekil kişi olabilir. Hikayeyi birinci tekil kişi anlatıyorsa duygularını anlatmak
çok kolaydır. Fakat bir dezavantajı vardır. Yapılan davranışları ya da
duyguları dışarıdan görülmez. Tek taraflı ve yanlı düşünülmesine neden olur. En
güzeli üçüncü tekil kişi kullanmasıdır. Bu şekilde hikaye
daha inandırıcı olur. Üçüncü tekil kişiler hikayeyi
gördükleri gibi anlatırlar.
Yazar davranışları tasvir etmelidir. Eylemler
insanın gözünün önüne gelmelidir. Konuşulanlar duyulmalıdır. Tıpkı televizyonda
ya da sinemada bir film seyrediyor gibi hissetmelidir okuyucu. Böyle olması
günümüzün okuyucuları için çok önemlidir. Çünkü okuduğunu gözünün önünde
canlandırabilen bir okuyucu bundan zevk alır ve asla sıkılmaz.
Hikayenin dili de önemlidir. Dilbilgisine
dikkat etmek gerekir.Okuyucuyu sıkmamak için uzun uzun cümleler kullanılmaz. Eylemler anlatılırken birkaç
kelimelik cümlelerle anlatılırsa göz önüne getirilip canlandırma daha kolay
olur. Sıfat yerine de imgeler kullanılırsa etkiyi artırır.
Hikaye kahramanlarını konuştururken, o
şunu dedi, bu bunu dedi demekten kaçınılmalıdır, olayın akıcılığını bozar.
Tırnak işaretleri kullanıp her kahramanın konuşmasını birbirinden ayırılması halinde hikaye daha
akıcı olur.